Handig overzicht: dit verandert de Belastingdienst in 2023 voor sparen en beleggen (box 3)

Met sparen en beleggen kun je vermogen opbouwen voor later. Maar over je vermogen betaal je natuurlijk wel belasting. Hou daarom goed de belastingregels in de gaten, zodat je weet waar je aan toe bent.

De spelregels voor sparen en beleggen worden aangepast in 2023. In dit supersnelle overzicht lees je wat dat voor jou zou kunnen betekenen.

1. Je mag weer meer belastingvrij sparen en beleggen in 2023

Het is belangrijk om een financiële reserve aan te leggen – voor nu én voor later. De overheid probeert dit te stimuleren door je tot een bepaald bedrag vrijstelling te geven voor vermogensbelasting. Dat geldt dus voor zowel je spaargeld als je beleggingen.

In 2022 kon je tot €50.650 belastingvrij sparen en beleggen (in box 3) en in 2023 is dat bedrag verhoogd naar €57.000 per persoon. Voor fiscale partners geldt zelfs dat zij voor het dubbele bedrag een vrijstelling krijgen.

2. Nieuwe rekenmethode voor het rendement op sparen en beleggen (en eventuele schulden in box 3)

De Belastingdienst gebruikt in 2023 een nieuwe rekenmethode om het rendement in te schatten op je spaargeld en beleggingen. Vanaf nu wordt er ook gekeken naar de verdeling tussen je spaargeld, beleggingen en eventuele schulden die vallen in box 3. Tot en met 2022 hield de Belastingdienst hier geen rekening mee. De nieuwe methode is bedoeld om vermogen rechtvaardiger te belasten. 

Heb je alleen spaargeld en zijn de spaarrentes laag, terwijl de rendementen op beleggingen hoog zijn? Dan betaal je met (bijvoorbeeld) €100.000 spaargeld straks minder belasting dan iemand met €100.000 belegd geld. 

Rendementspercentages voor 2023

De voorlopige rendementspercentages die de Belastingdienst in 2023 rekent, zijn:

• 0,36% voor bank- en spaartegoeden en contant geld
• 6,17% voor beleggingen en andere bezittingen
• 2,57% voor schulden die volgens de belastingregels in box 3 vallen

Zo berekent de Belastingdienst je inkomen uit vermogen

Voor de berekening wordt je totale vermogen (minus de vrijstelling en eventuele schulden) vermenigvuldigd met het rendementspercentage. Het bedrag dat hier uitkomt is je inkomen uit vermogen, waarover je in 2023 als burger 32% belasting betaalt. Dit tarief wordt jaarlijks met 1% verhoogd tot 34% in 2025.

Let op: de rendementspercentages worden door de Belastingdienst gebruikt voor je voorlopige aanslag. Begin 2024 zal de Belastingdienst dan alsnog bepalen wat de definitieve percentages zijn.

3. Vergeet de peildatum niet - die blijft 1 januari 2023, maar…

Op 1 januari 2023 bepaalt de Belastingdienst de hoogte van je vermogen. Er wordt dus één keer per jaar bepaald wat het rendement is geweest op je vermogen. Dat klinkt logisch, maar in de praktijk biedt zo’n jaarlijkse peiling ook kansen om je vermogen ‘wat lager te laten lijken’ dan het daadwerkelijk is. Mensen verplaatsen dan hun vermogen vóór 1 januari tijdelijk weg uit box 3 voor een lager belastingtarief. Dat doen ze bijvoorbeeld door aandelen te verkopen en het geld dat ze daarvoor krijgen, zetten ze dan op hun bankrekening.

Maar dát kan vanaf 1 januari 2023 niet meer (zomaar). 

Vanaf 2023 geldt de zogenaamde peildatumarbitrage. Dat is een aaneengesloten periode van 3 maanden vóór en 3 maanden na januari waar transacties van box 3 naar een lagere box niet worden meegerekend. Oftewel: je blijft dan gewoon het (hogere) belastingtarief betalen van box 3. Tenzij je kunt aantonen dat je de transactie niet hebt gedaan om belastingvoordeel te halen, maar om zakelijke redenen.

4. Kijk vooruit

Wat je ook wil doen met je vermogen, kijk goed naar wat de Belastingdienst wil veranderen op de lange termijn. Vooral als het gaat om sparen en beleggen zal er in 2026 definitief een stelsel worden ingevoerd waarbij het daadwerkelijke rendement wordt gerekend voor het vaststellen van je belasting. Dat maakt uiteindelijk het stelsel veel eerlijker, maar kan voor sommige mensen ook even wennen zijn. Let dus goed op, want ook als het gaat over sparen en beleggen, geldt: ‘heersen is vooruitzien’.

Weet dat je met beleggen risico neemt en je (een deel van) je inleg kúnt verliezen.